Tijdens de raadscommissievergadering van dinsdagavond 10 december werd een groeiende kloof tussen de inwoners van de Blaricummermeent en het gemeentebestuur schrijnend zichtbaar. Het debat draaide om de verkeersveiligheid van de Floris V Dreef, een weg in de Blaricummermeent waar al jarenlang zorgen over bestaan. Inwoners stellen dat de weg onveilig is, vooral voor fietsers en voetgangers die over willen steken, waaronder dagelijks honderden kinderen die de weg oversteken naar en van school.
Hoewel de voltallige gemeenteraad in december 2021 nog de zorgen van de inwoners deelde en aandrong op actie, besloten de meeste raadsleden deze keer plotseling dat de Floris V Dreef toch veilig is. Alle zorgen van drie jaar eerder waren volledig verdwenen. Dit terwijl er mogelijk een makkelijke oplossing is om de weg veiliger te maken door er bijvoorbeeld een GOW30 (gebiedsontsluitingsweg met 30 kilometer per uur) van te maken.
Veiligheid ter discussie: subjectief volgens wethouder
De discussie over de verkeersveiligheid verloopt moeizaam. Waar inwoners al lange tijd benadrukken dat oversteken op de Floris V Dreef gevaarlijk is, betoogde de wethouder dat de weg veilig genoeg is. Volgens haar is de vermeende onveiligheid subjectief en een kwestie van perceptie. De wethouder zei dat mensen zich misschien onveilig voelen, maar dat betekent niet dat het daadwerkelijk onveilig is. 100 procent veiligheid is nooit te waarborgen en er is geen oplossing te bedenken waar iedereen tevreden mee is. Verder benadrukte ze dat klachten over verkeersveiligheid vaak overdreven zijn, 90 procent van de mensen voelt zich wel ergens onveilig als je hen er specifiek naar vraagt, maar dat betekent niet dat er een probleem is. De wethouder stelde dat ouders die de weg onveilig vinden, zelf verantwoordelijkheid moeten nemen door hun kinderen te begeleiden, mee te fietsen of klaar-overs te regelen.
Wethouder informeert de raad onjuist over afwezige inwoners
De wethouder benadrukte dat het participatietraject uiteindelijk uitgewezen heeft dat niets doen de beste oplossing is. Daarbij verwees ze zij juist ook naar een groep van 38 betrokken inwoners die meegewerkt hadden aan deze participatie. De wethouder merkte meerdere malen op dat de leden van deze groep specifiek waren uitgenodigd voor de vergadering maar niet waren komen opdagen. Slechts 1 inspreker was aanwezig. Dit interpreteerde de wethouder en enkele raadsleden als een teken dat de meeste inwoners tevreden zijn met de huidige situatie.
De waarheid bleek echter anders. De inwoners waren helemaal niet specifiek uitgenodigd door de gemeente. De verstuurde e-mails aan de inwoners waren kennisgeving over de voortgang en behandeling in de gemeenteraad. In de mails werd helemaal niet gesproken over dat de co-creatie die uit de participatie voort was gekomen in zijn geheel niet meer uitgevoerd zou worden. Sterker nog in de mails stond dat het aangepaste ontwerp van de co-creatie besproken zou worden, terwijl het voorstel van het college juist was om niets te doen aan de Floris V Dreef. Alleen als de inwoners door zouden klikken naar de stukken van de gemeente zou dit duidelijk worden.
En de mails bevatte ook helemaal geen expliciete uitnodiging om deel te nemen of in te spreken zoals de wethouder onjuist tegen de raad zei. Bovendien bevatte de eerste mail een foutieve datum, wat de verwarring alleen maar vergrootte. Wat de wethouder over de uitnodiging zei was onwaar maar dit werd wel gebruikt als argument dat mensen het eens zouden zijn met dat er niets zou gebeuren. Dit werd overgenomen door enkele raadsleden. Hierdoor werden juist de actieve inwoners die betrokken waren afgeschilderd als ongeïnteresseerd. Een kleine rondvraag bij de leden van de co-creatie groep leert zelfs dat een aantal de mail helemaal niet ontvangen hebben, terwijl zij heel graag in hadden willen spreken als zij geweten hadden dat het college voor ging stellen geen enkele aanpassing te doen aan de Floris V Dreef. Zij voelen zich gepasseerd. Beide mails aan de inwoners staan onder dit bericht.
Geen draagvlak voor oplossingen
Ondanks de zorgen van de inwoners waren het binnen de gemeenteraad slechts D66, De Blaricumse Partij en Hart voor Blaricum die de wethouder wat tegengas gaven. Zij drongen aan bij de wethouder om op een constructieve manier te kijken naar wat wel mogelijk was om iets te doen aan de veiligheid en om de zorgen van inwoners serieuzer te nemen en niet volledig te negeren.
VVD, CDA en PvdA/Groenlinks vonden dat er niets mis is met de Floris V Dreef en vonden dat na participatie inwoners zich neer moeten leggen bij een besluit. Dit was opvallend omdat in december 2021 de VVD nog aangegeven had geschrokken te zijn van de situatie ter plekke en te streven naar een 30 kilometer weg daar.
Concrete voorstellen, zoals het verlagen van de snelheid naar 30 kilometer per uur of het aanleggen van zebrapaden, werden door de wethouder van tafel geveegd als niet mogelijk. Echter kunnen grote steden als Amsterdam en Utrecht wel bijna volledig naar 30 kilometer per uur, inclusief veel gebiedsontsluitingswegen. En ook Veilig Verkeer Nederland raadt aan 30 kilometer de nieuwe norm te maken.
Door de wethouder werd gezegd dat een gebiedsontsluitingsweg in principe nooit een 30 kilometer weg kan zijn. Dit is feitelijk onjuist, mogelijk wordt dit juist de norm in de toekomst. De overheid heeft verschillende adviezen en handvatten voor gebiedsontsluitingswegen met 30 kilometer (GOW30). De landelijke overheid stimuleert ‘Het Nieuwe 30’, waarbij ook GOW30-wegen mogelijk zijn.
Een ander voorstel om een zebrapad aan te leggen werd eveneens afgewezen. Dit zou volgens de wethouder onveilig zijn op een weg met een maximumsnelheid van 50 kilometer per uur. Dat dit argument niet houdbaar is, blijkt uit dat overal in het land wel degelijk zebrapaden op 50 kilometer wegen liggen. Zelfs ook door het centrum in ons eigen oude dorp waar diverse zebrapaden op 50 kilometerwegen blijkbaar wel kunnen. Bovendien, als de Floris V Dreef 30 kilometer zou worden zou een zebrapad prima kunnen, dat is dan een win-win situatie voor de veiligheid en leefbaarheid.
Inwoners laten zich leiden door gevoelens, de raad is de enige rationele autoriteit
De vergadering van 10 december was een voorbeeld van hoe de kloof tussen burgers en politiek steeds groter lijkt te worden. Waar inwoners de raad zien als een kanaal om gehoord te worden, ervaren zij juist dat hun zorgen worden weggezet als onbelangrijk of onrealistisch. Dit gevoel werd versterkt door de houding van de wethouder en een deel van de raadsleden, die de discussie domineerden met een ouderwetse top-downbenadering, ‘wij weten wat het beste is voor u.’ Niets bleek te kunnen, de experts hadden alles afgewezen en daar moet de burger maar vertrouwen in hebben. De vergadering had een hoog gehalte van ‘wij leggen het u nog 1 keer uit.’
En dan is men tegelijkertijd verbaast dat mensen niet meer de motivatie hebben om naar zulke bijeenkomsten of vergaderingen te komen. Inwoners werden weggezet als kleine zeurende kinderen. Ook de enige inspreker die een duidelijk verhaal had en rustig de vragen daarna beantwoordde maar later tijdens de discussie tussen de raadsleden bewust foutief werd aangehaald. Alleen De Blaricumse Partij reageerde hier op dat dit niet klopte.
Nu werden de inwoners weg gezet als subjectief en afgeschilderd als mensen die zich alleen laten leiden door emoties en gevoelens. En dat inwoners bovendien niet zouden begrijpen dat bij participatie ze heus niet allemaal hun zin kunnen krijgen. Terwijl de raad zichzelf presenteert als de enige rationele autoriteit. Dat de realiteit op straat, op het schoolplein, in de winkel of op de buurtbarbecue anders voelt, lijkt niet eens meer relevant. Maar dat participatie op deze manier langzaam minder waarde krijgt is wel zeker. Participatie blijft natuurlijk belangrijk en de gemeente zal daar zeker op in blijven zetten maar het zal steeds vaker gezien worden als ritueel op deze manier.
Een oplossing binnen handbereik
En toch zou een oplossing uiteindelijk zo eenvoudig kunnen zijn, maak er een gebiedontsluitingsweg van 30 kilometer per uur van (GOW30), met aanpassingen om veilig over te kunnen steken . Dit verhoogt de veiligheid en leefbaarheid. De landelijke overheid biedt gemeenten concrete richtlijnen en handvatten voor het inrichten van GOW30-wegen. Dit zou Blaricum in staat stellen om de Floris V Dreef veiliger te maken zonder dat dit onoverkomelijke kosten of technische belemmeringen met zich meebrengt. Heel veel steden en dorpen gingen Blaricum al voor. In onder andere Amsterdam en Utrecht blijkt ook dat dit mogelijk is op drukke ontsluitingswegen.
De overheid hanteert in haar documenten drie soorten wegen: ETW30, GOW30 en GOW50. De overheid biedt gemeenten zelfs handvatten hoe een GOW30 in te richten. En hierin staat ook een zeer overzichtelijke stroomvorm om te kijken waar je uit komt voor deze drie wegen. Zie de stroomvorm onderaan dit bericht. Het volgen van deze stroomvorm kan toch niet anders dan uit komen bij een GOW30 variant voor de Floris V Dreef. Maar Blaricum blijft achter met argumenten die feitelijk tekort schieten.
De Floris V Dreef als GOW30 zou de snelheid op de weg verlagen, duidelijke oversteekplaatsen mogelijk maken en zorgen voor meer consistentie in snelheidslimieten in de omgeving, bijvoorbeeld met de Stroomzijde waar plotseling wel 30 kilometer per uur gereden moet worden.
Ook het gerenommeerde mobiliteitsadviesbureau Goudappel, dat meegewerkt heeft aan de ideeënvorming en afwegingskader van de tweede kamer, ziet de voordelen van ‘Het Nieuwe 30’, een populaire term voor het nieuwe wegtype GOW30.
Afwezigheid betekent geen instemming maar juist moedeloosheid
Ondanks het gebrek aan actie van de raad blijft de Floris V Dreef een belangrijk aandachtspunt voor de inwoners van de Blaricummermeent. Waar de wethouder dacht dat de afwezigheid van mensen betekent dat zij het er wel mee eens zouden zijn, is de realiteit totaal omgekeerd. Dit blijkt ook uit de petitie die binnen 24 uur al meer dan 100 keer ondertekend is. Inwoners zijn eerder moedeloos of weten helemaal niet wanneer ze waar moeten zijn. Of de politiek bereid is de kloof met haar inwoners te dichten, zal in de toekomst moeten blijken. Voor nu lijkt de Floris V Dreef symbool te staan voor een bestuur dat luistert naar de letter van participatie, maar niet naar de geest ervan.
Op dinsdag 17 december spreekt de raad verder over de Floris V Dreef in de raadsvergadering. Hier wordt dan een keuze gemaakt hoe verder te gaan en wordt duidelijk of de raad echt instemt met niets doen aan de Floris V Dreef.
De raadscommissievergadering van dinsdag 10 december is in zijn geheel terug te luisteren op: https://blaricum.notubiz.nl/vergadering/1159618
